تبلیغات
science - زمین لرزه
شنبه 26 دی 1388

زمین لرزه

   نوشته شده توسط: فرزان    نوع مطلب :زمین شناسی ،

زمین لرزه:

 

زمین لرزه،‌تكان ناگهانی و سریع زمین در اثر آزادشدن انرژی ذخیره شده در سنگهاست. ممكن است این انرژی سالیان سال در سنگ ذخیره شده و سپس ظرف چند ثانیه یا چند دقیقه آزاد شود. اكثر زمین لرزه ها،‌آنقدر كوچكند كه انسان آنها را حس نمی كند. از سوی دیگر، بعضی از زمین لرزه ها،‌خرابیهای زیادی به بار می آورند و صدهاهزار نفر را می كشند. خطوط صورتی و نقاط موجود روی نقشه جهان بال، مناطق فعال لرزه ای را نشان می دهند.

دو كمربنداصلی لرزه خیز در دنیا وجود دارد. یكی كمربند سیركوم- آرام كه اقیانوس آرام را دربرمی گیرد و دیگری كمربند آلپ كه بخشهایی از اروپا و آسیا را دربر می گیرد. كمربند سیركوم- آرام، سواحل غربی آمریكای شمالی و آمریكای جنوبی، ژاپن و فیلیپین را شامل می شود.

سالانه،‌میلیونها زمین لرزه در زمین رخ می دهد. اكثر زمین لرزه ها فقط چند ثانیه طول می كشند اما ممكن است زمین لرزه های بزرگ چند دقیقه طول بكشند. تقریبا 90 درصد زمین لرزه ها در مرز ورقه ها رخ می دهند یعنی در جایی كه دو ورقه به هم برخورد می كنند،‌از هم دور می شوند یا در كنار هم می لغزند. هنگامی كه این ورقه ها، به طور ناگهانی حركت می كنند، مقادیر بسیار زیادی انرژی آزاد می شود كه تبدیل به حركت امواج می شود. امواج زمین لرزه، شبیه امواج صوتی و امواج آب هستند. چرخش این امواج در پوسته زمین است كه‌ سبب فروریختن ساختمانها،‌ شكستن پلها،‌بالاآمدگی كوهها، فرونشست زمین و در بعضی موارد، ایجاد شكافهای بزرگ در زمین می شود.

 

 

زمین لرزه ها به چه علت رخ می دهند؟ دانشمندان اعتقاد دارند كه حركت ورقه های زمین، سنگها را خم كرده و باعث خروج آب از آنها می شود لرزه شناسی چیست؟

لرزه شناسی مطالعه زمین لرزه ها و امواج لرزه ای است كه از درون زمین و در اطراف آن حركت می كنند. لرزه شناس، دانشمندی است كه زمین لرزه ها و امواج لرزهای را بررسی می كند.

 

امواج لرزه ای چیست؟

امواج لرزه ای امواج انرژی داری هستند كه در اثر شكستن ناگهانی سنگهای درون زمین یا در اثر انفجارایجاد می شوند. این امواج انرژی دار از درون زمین عبور می كنند و توسط لرزه نگاشتها ثبت می شوند.

 

 

انواع امواج لرزه ای:

انواع مختلفی از امواج لرزه ای وجود دارد كه به شیوه های مختلفی حركت می كنند. دو نوع اصلی امواج لرزه ای عبارتند از امواج پیكری و امواج سطحی. امواج پیكری، از لایه های درونی زمین عبور می كنند اما امواج سطحی فقط در سطح زمین، مانند موجهای روی آب، جابه جا می شوند. زمین لرزه،‌انرژی لرزه ای را هم به صورت امواج پیكری و هم به صورت امواج سطحی، منتشر می كند.

 

امواج پیكری:

موج P:

نوع اول امواج پیكری، امواج P یا امواج اولیه هستند. این موج، سریعترین نوع موج لرزه ای است. موج P، می تواند از میان سنگ جامد و سیالات، مانند آب یا لایه های سیال زمین، عبور كند. این موج، ‌سنگ را فشار داده و می كشد، همانطور كه امواج صوتی، هوا را فشار داده و می كشند. آیا شما تا به حال صدای تق تق پنجره ها را به هنگام رعدو برق شنیده اید؟ تق تق پنجره ها، به علت امواج صوتی است كه روی شیشه پنجره فشرده شده و كشیده می شوند مانند موج  P كه سنگ را فشرده كرده و می كشد. گاهی اوقات، حیوانات می توانند امواج P زمین لرزه را بشنوند. معمولا ما فقط می توانیم تكان این امواج را حس كنیم.

فلش جهتی را كه موج حركت می كند، نشان می دهد.

 

موجS:

نوع دوم امواج پیكری، موج S یا موج ثانویه است و دومین موجی است كه به هنگام زمین لرزه آن را احساس می كنید. سرعت موج S كمتر از موج P می باشد و تنها از سنگ جامد عبور می كند. این موج سنگ را به بالا و پایین یا به دو طرف حركت می دهد.

فلش جهتی را كه موج حركت می كند، نشان می دهد.

 

 

امواج سطحی:

موج لاو:

نوع اول امواج سطحی، موج لاو نامیده می شود كه به افتخار    A.E.H. لاو، ریاضیدان انگلیسی به این نام نامیده شده است وی در سال 1911، روی مدل ریاضیاتی این امواج كار كرد. این موج، سریعترین موج سطحی است و زمین را از یك طرف به طرف دیگر حركت می دهد. 

فلش جهتی را كه موج حركت می كند، نشان می دهد.

 

 

موج ریلای:

نوع دیگر امواج سطحی، موج ریلای است كه به افتخار جان ویلیام استروت، لرد ریلای، به این نام نامیده شده است وی در سال 1885، با روشهای ریاضیاتی وجود این نوع موج را پیش بینی كرد. موج ریلای، روی زمین می چرخد، درست مثل موجی كه روی دریاچه یا اقیانوس می چرخد. چون این موج می چرخد، زمین را به سمت بالا و پایین حركت می دهد و در همان جهتی كه موج حركت می كند، زمین را از یك طرف به طرف دیگر حركت می دهد. اكثر تكانهایی كه به هنگام زمین لرزه احساس می شود به علت موج ریلای است كه می تواند از بقیه امواج، خیلی بزرگتر باشد.

 

گاهی اوقات این خمش و آبگیری، فشار زیادی روی سنگها ایجاد می كند. سنگها تا حدودی الاستیك هستند و می توانند بدون شكست خم شوند. آیا تا به حال یك نوار لاستیكی را كشیده اید؟ شما می دانید كه اگر كشش را خیلی زیاد كنید، نوار لاستیكی پاره خواهد شد. لایه های سنگی ه تقریبا به همین صورت عمل می كنند. اگر فشارخیلی زیاد شود، لایه های سنگی شكسته شده و حركت می كنند. هنگامی كه این پدیده رخ می دهد، لایه ها در امتداد شكاف موجود در پوسته زمین، كه گسل نامیده می شود، حركت می كنند یا انرژی آزاد شده خط گسلی جدیدی را ایجاد خواهد كرد. گسیختگی سنگها و حركت حاصل از آن، منجر به زمین لرزه می شود.

 

این عكس، عكس هوایی گسل سان آندریاس در كالیفرنیاست. پیكانهای قرمزكه شكاف پوسته را نشان می دهند كه همان گسل سطحی است. این گسل مرز میان دو ورقه بزرگ است، ورقه آمریكای شمالی و ورقه آرام. این دو ورقه در جهات مخالف در امتداد هم می لغزند. این نوع مرز، مرز امتداد لغز نامیده می شود. مرز امتداد لغز در واقع یك پارگی در پوسته زمین است. پیكانهای سیاه جهت حركت دو ورقه را نشان می دهند.

این خط گسلی احتمالا از همه مرزهای انتقالی دیگر در دنیا بیشتر بررسی شده است. بسیاری از زمین لرزه هایی كه هر ساله در گسل سان آندریاس رخ می دهند، در كالیفرنیا، از ساحل مكزیكودر شرق ساندیگو تا منطقه سانفرانسیسكو احساس می شوند. كارت بعدی تخریبی را نشان می دهد كه در طی زمین لرزه 11971 سانفرانسیسكو به وجود آمد.

این عكس هوایی تخریبی را نشان می دهد كه در زمین لرزه 2 فوریه 1971 در سان فرانسیسكو به وجود آمد. در طی این زمین لرزه،‌پل آزادراه و جاده ها به شدت آسیب دیدند.

هنگامی كه سنگها گسیخته می شوند، آزاد شدن انرژی سبب به وجود آمدن زمین لرزه می شود. همانطور كه انرژی باد سبب می شود كه امواج آب در دریاچه یا اقیانوس حركت كنند،‌امواج لرزه ای هم از میان لایه های زمین حركت می كنند. این امواج لرزه ای هستند كه باعث تخریب می شوند و همانطور كه از زمین عبور می كنند، می توانند سبب لرزش و ایجاد ترك در زمین شوند. امواج لرزه ای، از كانون به همه طرف منتشر می شوند.

امواج فشارشی،‌ نوعی از امواج لرزه ای هستند. این امواج اولین امواجی هستند كه به سطح زمین می رسند. به همین علت، به آنها امواج P یا امواج اولیه هم می گویند.

امواج P، سریعترین امواج لرزه ای هستند. این امواج با سرعت بسیارزیادی حركت می كنند،با سرعت14000 مایل در ساعت در سطح تا بیش از 25000 مایل در ساعت در هسته زمین. امواج     P قادرند از كل زمین عبور كنند. هنگامی كه امواج P به جسمی برخورد كنند، آن را فشار داده و می كشند، مانند ضربات موتور قطاربه واگن كه به واگن بعدی انتقال می یابد و به این ترتیب تمام واگنهای قطار حركت می كنند. این حركت مته ای، نخستین نشانه رخداد زمین لرزه است.

همانطور كه موج از یك خانه عبور می كند خانه فشرده شده و كشیده می شود. اگر خانه به اندازه كافی مستحكم نباشد، فرومی ریزد.

امواج برشی اندكی بعد از موج P به سطح می رسند به همین علت آنها را امواج S  یا امواج ثانویه می نامند. سرعت امواج S تقریبا نصف سرعت امواج P است.این امواج، در جهت حركت خود جسم را به بالا و پایین حركت می دهند.

موج S فقط از جامدات عبور می كند و به همین علت فقط از پوسته و گوشته زمین عبور می كند. هنگامی كه موج S به هسته خارجی، كه از آهن و نیكل مایع تشكیل شده، می رسد موج متوقف می شود.

امواج سطحی سومین نوع موج هستند. این امواج بیشترین تخریب را ایجاد می كنند. این امواج. در نتیجه رسیدن امواج P و S به سطح زمین به وجود می آیند. سرعت این امواج كمتر از امواج P و S است. امواج سطحی فقط در سطح زمین حركت می كنند همانطور كه امواج آب فقط در سطح آب حركت می كنند.

دو نوع موج سطحی وجود دارد: امواج لاو و امواج ریلای. امواج لاو شبیه امواج   S حركت می كنند اما حركت اجسامی كه در مسیر آنها قرار دارند به جای بالا و پایین، از یك طرف به طرف دیگر است. امواج ریلای شبیه امواج آب حركت می كنند. امواج ریلای، در مسیری مدور حركت می كنند.

بزرگای ریشتر، عددی است كه برای اندازه گیری بزرگی زمین لرزه به كار می رود. بزرگا، اندازه گیری انرژی و قدرت امواج لرزه ای است كه از كانون منتشر شده اند. دانشمندان برای تعیین قدرت زمین لرزه از لرزه نگاشت استفاده می كنند. لرزه نگاشت، ابزاری است كه مقدار حركت زمین را به هنگام زمین لرزه اندازه گیری می كند.

هر عدد در مقیاس ریشتر زمین لرزه ای را نشان می دهد كه ده برابر قویتراز عدد قبلی است.

مثال: زمین لرزه ای با بزرگای 6، ده برابر قویتر از زمین لرزه ای با بزرگای 5 است. زمین لرزه ای با بزرگای 9، ده هزار برابر قویتر از زمین لرزه ای با بزرگای 5 است.

بزرگترین زمین لرزه ای كه تا كنون اندازه گیری شده است، در سال 1906، با بزرگای 9/8 در سواحل اكوادور رخ داد. زمین لرزه های با بزرگای 6 و یا بیشتر، زمین لرزه های مهمی هستند. زمین لرزه های با بزرگای 7 و یا بیشتر قادرند خسارات زیادی به وجود آورده و تعداد زیادی از انسانها را بكشند.

هریك از گرافهای این صفحه، یكی از زمین لرزه هایی را كه روی لرزه نگار خوانده شده اند را نشان می دهند. امواج لرزه ای، وسیله ای نوشتاری را حركت می دهند كه بزرگای زمین لرزه و طول زمان لرزش زمین در طی زمین لرزه را نشان می دهد.

قدرت یا بزرگا، به صورت خطوط عمودی(بالا و پایین) ثبت می شود. زمین لرزه قویتر، روی گراف خطوط طویلتری ایجاد می كند.

دوام لرزه ای(مدت زمانی كه زمین می لرزد)، به صورت خطوط افقی نشان داده می شود. دوام لرزه ای در گراف بالایی، حدود 40ثانیه است. هر یك از واحدهای روی گراف، دوام یك دقیقه را نشان می دهد. زمین لرزه پایینی حدود یك دقیقه و بیست ثانیه طول كشیده است.

كدام زمین لرزه قویتر بوده است؟

جواب سوالات زیر را روی قطعه ای كاغذ و با جملات كامل بنویسید.

 

1-  امواج لرزه ای چگونه ایجاد می شوند؟

2-   مقیاس ریشتر چه چیزی را نشان می دهد؟

3-  تفاوت میان امواج فشارشی، برشی و سطحی چیست؟


برچسب ها: زلزله ،

Buy generic cialis
جمعه 16 آذر 1397 10:45 ق.ظ

You actually stated it wonderfully.
cialis vs viagra click now buy cialis brand cialis kaufen bankberweisung canadian cialis interactions for cialis we like it safe cheap cialis generic cialis at walmart cialis 20 mg effectiveness comprar cialis 10 espa241a cialis without a doctor's prescription
buy cialis uk
پنجشنبه 15 آذر 1397 03:33 ب.ظ

Amazing plenty of awesome material.
cialis 20 mg best price cialis official site order cialis from india cialis qualitat cialis sans ordonnance buy generic cialis generic cialis soft gels best generic drugs cialis cialis generic cialis coupon
buy cheap cialis coupon
چهارشنبه 14 آذر 1397 07:42 ب.ظ

Regards, I appreciate it.
cialis prezzo di mercato we like it safe cheap cialis cialis cost deutschland cialis online cialis rezeptfrei comprar cialis navarr tadalafil tablets cialis et insomni cialis tablets for sale cialis 20 mg cut in half
buy cialis online
چهارشنبه 14 آذر 1397 05:50 ق.ظ

You definitely made your point!
we recommend cialis best buy side effects of cialis import cialis cialis savings card cialis flussig prices for cialis 50mg generic cialis 20mg tablets cialis generico lilly cialis generika cialis professional from usa
buy cialis cheap
سه شنبه 13 آذر 1397 06:33 ب.ظ

Thanks a lot, Awesome stuff!
ou acheter du cialis pas cher we like it cialis price cialis daily reviews tarif cialis france achat cialis en suisse cuanto cuesta cialis yaho cialis 100mg suppliers cialis 05 cialis 5 mg funziona cialis 5mg billiger
Cialis pills
سه شنبه 13 آذر 1397 07:24 ق.ظ

With thanks! Quite a lot of write ups!

buy cialis online nz online cialis we recommend cialis info cialis super acti buy cheap cialis in uk buying cialis on internet look here cialis order on line cialis generico online get cheap cialis precios de cialis generico
Cialis online
دوشنبه 12 آذر 1397 07:26 ب.ظ

Very well expressed certainly! !
buying cialis overnight cialis generico en mexico cialis 100mg suppliers cialis free trial cialis sale online cialis kamagra levitra sublingual cialis online cialis herbs prezzo cialis a buon mercato cialis 20mg
buy cialis germany
دوشنبه 12 آذر 1397 07:03 ق.ظ

Really all kinds of fantastic material!
price cialis best cialis herbs cialis et insomni estudios de cialis genricos acquistare cialis internet cialis in sconto brand cialis generic cialis 20 mg cut in half how do cialis pills work miglior cialis generico
buy cheap cialis coupon
یکشنبه 11 آذر 1397 06:58 ب.ظ

Wonderful data, Thank you.
where to buy cialis in ontario are there generic cialis free generic cialis free generic cialis try it no rx cialis cialis prezzo di mercato cialis tablets for sale what is cialis when will generic cialis be available opinioni cialis generico
buy cheap cialis no prescription
یکشنبه 11 آذر 1397 06:33 ق.ظ

Thanks a lot, I enjoy this!
cialis arginine interactio miglior cialis generico cialis for sale effetti del cialis cialis rezeptfrei cialis side effects dangers generico cialis mexico female cialis no prescription cialis qualitat brand cialis nl
Buy generic cialis
شنبه 10 آذر 1397 07:17 ب.ظ

Wow loads of useful knowledge!
cialis canadian drugs how much does a cialis cost cialis y deporte american pharmacy cialis cialis canada on line no prescription cialis cheap cialis professional yohimbe viagra cialis levitra try it no rx cialis link for you cialis price
buy cialis pills
شنبه 10 آذر 1397 06:11 ق.ظ

Valuable tips. Kudos!
cialis rckenschmerzen generic cialis soft gels cialis 5 mg schweiz only best offers cialis use we like it safe cheap cialis prezzo di cialis in bulgaria order a sample of cialis cost of cialis cvs buy cialis trusted tabled cialis softabs
Generic cialis
جمعه 9 آذر 1397 06:54 ب.ظ

Thank you, I value this.
ou acheter du cialis pas cher chinese cialis 50 mg cialis 5mg billiger i recommend cialis generico generic cialis pill online only best offers 100mg cialis cialis soft tabs for sale weblink price cialis wow cialis tadalafil 100mg cialis generico en mexico
buy cialis with no prescription
جمعه 9 آذر 1397 07:07 ق.ظ

Nicely put, Cheers!
cialis tablets australia cialis online napol tesco price cialis preis cialis 20mg schweiz cialis per paypa only here cialis pills canadian cialis viagra vs cialis cialis cost cialis generico in farmacia
buy cialis no rx
پنجشنبه 8 آذر 1397 07:54 ب.ظ

Helpful material. Thanks.
cialis preise schweiz when can i take another cialis cialis professional yohimbe cialis daily dose generic cialis pills in singapore cialis 20 mg cut in half viagra cialis levitra cialis 20 mg effectiveness enter site 20 mg cialis cost cialis authentique suisse
Cialis prices
پنجشنبه 8 آذر 1397 08:12 ق.ظ

Nicely put. Regards.
achat cialis en europe cialis 20mg prix en pharmacie can i take cialis and ecstasy no prescription cialis cheap 40 mg cialis what if i take cialis pills click here cialis daily uk brand cialis generic cialis billig we like it safe cheap cialis
buy cialis pills
چهارشنبه 7 آذر 1397 07:19 ب.ظ

Awesome posts, Regards.
online prescriptions cialis tadalafilo generic cialis tadalafil cialis tadalafil online buy cialis online cheapest buy cialis cheap 10 mg cialis uk cialis australian price acquistare cialis internet cialis 5 mg
Cialis generic
چهارشنبه 7 آذر 1397 07:37 ق.ظ

Point certainly taken!.
cialis savings card cialis 30 day trial coupon generic cialis soft gels cialis therapie cialis super kamagra price cialis wal mart pharmacy canadian cialis how do cialis pills work cialis prices in england cialis bula
buy cialis uk
چهارشنبه 11 مهر 1397 05:34 ق.ظ

Thanks a lot. Useful information!
how much does a cialis cost low cost cialis 20mg buy cialis tadalafilo are there generic cialis cialis cipla best buy cialis 20 mg cialis lilly tadalafi achat cialis en europe cialis professional yohimbe
buy cialis usa
دوشنبه 9 مهر 1397 04:27 ق.ظ

Effectively spoken without a doubt! .
precios cialis peru cialis 30 day sample cialis australia org when will generic cialis be available rezeptfrei cialis apotheke acheter cialis kamagra cialis for daily use the best choice cialis woman cialis diario compra side effects for cialis
http://viagravonline.com/
چهارشنبه 28 شهریور 1397 03:14 ق.ظ

Effectively expressed truly. .
if a woman takes a mans cialis generic cialis at the pharmacy how do cialis pills work cialis great britain buy cialis online legal india cialis 100mg cost cialis flussig cialis prezzo al pubblico cialis price in bangalore cialis 5 mg para diabeticos
viagraky.com
پنجشنبه 15 شهریور 1397 07:08 ب.ظ

Thank you, Plenty of tips!

buy name brand cialis on line cialis qualitat price cialis per pill cialis side effects enter site 20 mg cialis cost cialis 5mg prix canadian cialis cialis manufacturer coupon preis cialis 20mg schweiz sialis
http://viabiovit.com/
سه شنبه 13 شهریور 1397 01:49 ب.ظ

You expressed this really well!
where can i buy viagra uk uk online viagra where can you purchase viagra viagra for cheap prices where do i buy viagra online viagra how to get a prescription how to buy viagra online without prescription order viagra usa buy viagra online pharmacy buy legal viagra
http://cialisvus.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 11:17 ق.ظ

Nicely put, Regards.
cialis professional yohimbe tadalafil 5mg cialis generico online we like it cialis soft gel interactions for cialis wow look it cialis mexico cialis professional from usa generic cialis 20mg tablets miglior cialis generico cialis efficacit
http://cialisbuys.com/
یکشنبه 11 شهریور 1397 07:24 ب.ظ

Whoa lots of good knowledge.
200 cialis coupon cialis dosage safe dosage for cialis cialis rezeptfrei non 5 mg cialis generici non 5 mg cialis generici get cheap cialis tadalafil 20mg how much does a cialis cost generic cialis
viagra online
سه شنبه 23 مرداد 1397 07:32 ق.ظ

You said it very well.!
buy cheap viagra online uk online viagra no prescription viagra generic online pharmacy how to buy generic viagra online viagra buy usa online order viagra buy viagra online australia buy viagra prescription online best place to buy viagra online how to buy viagra online without a prescription
http://babecolate.com/can-i-buy-cialis-online-safely.html
دوشنبه 22 مرداد 1397 11:10 ب.ظ

You actually revealed that terrifically!
cialis 20mg preis cf cialis cost cialis for sale south africa cialis flussig buy cialis online nz click here cialis daily uk costo in farmacia cialis cialis coupons printable look here cialis cheap canada prezzo di cialis in bulgaria
Cialis prices
دوشنبه 7 خرداد 1397 11:35 ق.ظ

You mentioned that perfectly!
online prescriptions cialis cialis prezzo di mercato ou trouver cialis sur le net cialis online cialis 200 dollar savings card cialis price in bangalore cialis taglich viagra vs cialis vs levitra cialis sans ordonnance comprar cialis 10 espa241a
choc
دوشنبه 17 اردیبهشت 1397 08:45 ق.ظ
I do not know whether it's just me or if perhaps everyone else encountering issues with your website.

It appears as if some of the text in your content are
running off the screen. Can someone else please provide feedback and let me know if this is happening to them as well?
This might be a problem with my internet browser because I've
had this happen before. Many thanks
Viagra or viagra
چهارشنبه 5 اردیبهشت 1397 07:44 ق.ظ

Fine forum posts. With thanks!
how to buy generic viagra online how to buy viagra online without buy viagra alternative buy viagra online generic order pharmacy online buy viagra usa online cheapest viagra pills online buy brand viagra online without prescription buy kamagra viagra low price viagra
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30